Advert
Advert

Diş Çürüğüne Neden Olan Hastalıklar

Doğuştan görülen dişler genelde alt ön bölgede görülür. Bunlara natal dişler denilir. Bu dişler genellikle sallanan dişlerdir, bebeğin nefes borusuna kaçma ihtimalinden dolayı bu dişlerin çekilmesi gerekir.

Diş Çürüğüne Neden Olan Hastalıklar

Bebek emerken annenin göğüs ucunun tahriş olmasına da neden olabilir. Böyle bir durumda bir diş hekiminin bu dişleri çıkarması gerekir. Doğuştan diş gelişimi yarık damak, Pierre-Robin sendromu, Ellis-Van Crevald sendromu; Hallerman streiff sendromu, Cockayne sendromu; Noonan sendromu, Turner sendromu, kondroektodermal displazi, Pokyankia konjenita (keratinizasyonun otozomal dominant bozukluğu), Okulomandibulodisefali gibi hastalıklarda dörülür.

1-3 ay arası bebeklerde görülen dişlere, ishal, kilo alamama, sık ateş eşlik ediyorsa tiroid bezinin fazla çalıştığı hastalık olan hipertiroidi(guatr) düşünülmelidir.

İlk olarak 3-4 aylıkken alt ön kesici dişler çıkar. Daha sonra üst ön kesici dişler çıkar. Daha sonra üst yan kesici ve köpek dişleri çıkar. Bunu alt yan kesici ve köpek dişlerin çıkması izler. Bazen ilk çıkan dişler üst ön kesicilerde olabilir. Dolayısıyla sıralamada değişir. İlk azı süt dişi 12-15 aylar arasında, 2.  azı süt dişi 25-36 aylar arasında çıkar. Böylece toplamda 20 süt dişi çıkma süreci tamamlanır.  Bu ilk 3 yaş dönemi süt dişi dönemidir.

Bazen bir süt dişinin çıkma süreci 3-4 haftayı bulabilir.  Diş çıkarken ağızdan salya gelme,  ishal , ateş, ellerini ısırma,  kulakları çekiştirme, huzursuzluk, uykusuzluk, iştahsızlık, vücutta döküntü gibi  bulgular görülebilir. Bu süreç ailenin kabusu olur. Bazen diş çıkarken dişin kenarında parulis denilen küçük bir iltihap keseciği görülür. Bu durumda bu kesecikde bulunan mikroplar kana yayılabilir.  Bu durumda çocukdan kan sayımı ve kanda mikrop düzeyini gösteren CRP bakmak uygundur. Çünkü 6 ayın altındaki bebeklerde bakteriyemi riski(kana mikrop yayılma) %3-20 arasında görülebilir. Genelde diş çıkarken düşük dereceli ateş 37,5-38,5°görülür. Bebeklerde diş çıkarken 38,6 ile 40° ateş %20 oranında görülür. Eğer dişin çıktığı üst kısım olan taç görülüyor ya da dişin taç kısmı çıkmak üzereyse(elinizle dokunduğunuzda hissedilir) bebek diş çıkarıyordur. Diş çıkarken yapılması gerekenler. Boyasını bırakmayan buzdolabında beklemiş soğuk dişlik(bebeğin damağındaki ağrıyı azaltır) , soğuk meyve ve sebze püreleri,  lidokain içeren jeller(dentinox, calgel jej günde 3 defa), parasetamol, ibuprofen gibi basit ağrı kesiciler kullanılabilir.

6 yaşda 1.  kalıcı azı diş ; 2. azı süt dişinin hemen arka tarafından alt ve üst çeneden çıkar. 6 yaşda toplam 24 diş bulunur. Bunların 20’si süt dişi, 4’de kalıcı 1. azı dişlerdir. 6-12 yaş arası süt dişleri ve azı dişler birlikte bunduğundan bu döneme karma diş dönemi denir. 12 yaşa kadar belli zaman aralıklarıyla süt dişleri düşer, yerlerine kalıcı dişler gelir.

1.  kalıcı azı dişi çıkması 6 yaşdan önce olduysa; bu erken ergenlik(erken püberte) belirtiside olabilir.

12 yaşında 3.  azı dişler hariç(Bunlara 20 yaş dişide denir) 2.  azı dişler üst ve alt çeneden çıkar. 12 yaşında toplam kalıcı diş sayısı 28’dir. 20 yaş civarında 3. azı dişlerin  tamamlanmasıyla  toplam kalıcı diş sayısı 32 olur.

Diş fırçası kullanımına 2,5 yaşında başlanır. Günde 3 kez diş fırçalanır. 3 ayda bir diş fırçası değiştirilir.

Eğer ilk süt dişi çıkması 13 aya kadar olmadıysa hangi hastalıklar düşünülmelidir:

-D vit eksikliği(raşitizm), hipofosfatazya

-Hipopituitarizm, hipotiroidi, hipoparatiroidi,

-Kleidokraniyal displazi, Down sendromu, Albrigt osteodistrofisi;

-İnkontinentia pigmenti

-Progeria(Erken yaşlanma)

DİŞ ÇÜRÜĞÜNE NEDEN OLAN HASTALIKLAR:

-Dişler arasında kalan karbonhidratlı besinleri bakteriler sindirir ve asit oluşturur. Asite bağlı olarak dişler 20-30 dk içinde oyulmaya başlar. Bundan dolayı çocuklara gece yatmadan önce mama ya da şekerli besin(çikolata, bisküvi) vermemek gerekir.

-İçme suyunda olan florun eksik olması. Diş macunlarında yeteri miktarda flor olduğundan düzenli olarak günde 3 kez diş fırçalanması diş çürüğünü engelleyecektir.

-Şeker hastalığı, Alerjik rinit;

-Diş çürüğü ve diş eti iltihabına neden olan hastalıklar: Nötropeni, lökosit adezyon defekti, hipofosfatazya, histiositoz, Papillon Lefevre sendromu,

-Böbrekten fosfor kaybına yol açan hastalıklar: Bu hastalıklar tip-2 renal tübüler asidoza, böbrekten glukoz, aminosit ve fosfor kaybına yol açarlar.  Bu hastalıklar Sistinoz, Lowe sendromu,  Galaktozemi, Tirozinemi, Fruktozemi,  Fanconi-Bickel sendromu ,  Wilson hastalığı,  Mitokondriyal hastalıklar ; Dent hastalığı, Ağır metal zehirlenmesi,  Tetrasiklin,  Gentamisin, Siklosporin,  Takrolimus kullanımı

-Ağız kuruluğuna yol açan tükrük bezi hastalığı olan Sjögren sendromu

Diş eti büyümesine yol açan nedenler: Ağız hijyeni bozukluğu, fenitoin, siklosporin, kalsiyum kanal bloker kullanımı(nifedipin)

Not: Bu dünyada bir hiçiz, yapılan her bir iyilikle hiçbiriz………

İstanbul Tıp Fakültesi Çocuk Nöroloji Bilim Dalı 

Uzman Doktor Ali Aydın

 

 

Sende Yorumla...
Kalan karakter sayısı : 500
İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR X
Gaziosmanpaşa Bilgi Evleri’ne İşaret Dili eğitimi desteği
Gaziosmanpaşa Bilgi Evleri’ne İşaret Dili eğitimi desteği
Kültür Koleji Fen Lisesi Öğrencilerinden Anlamlı Proje Benim Okulum Engelsiz
Kültür Koleji Fen Lisesi Öğrencilerinden Anlamlı Proje Benim Okulum Engelsiz